Định hướng phát triển đô thị thông minh quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn 2035
Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 2116/QĐ-TTg ngày 05/11/2026 phê duyệt Định hướng phát triển đô thị thông minh quốc gia giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035. Định hướng đặt mục tiêu đổi mới phương thức quản lý, điều hành đô thị trên cơ sở dữ liệu và công nghệ số, góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân, hiệu quả quản trị và năng lực phát triển đô thị.
Phấn đấu đến năm 2030, 100% thành phố tổ chức xây dựng và thực hiện đề án phát triển đô thị thông minh
Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030, 100% thành phố tổ chức xây dựng và thực hiện đề án phát triển đô thị thông minh; các tỉnh chủ động lựa chọn đô thị thuộc địa bàn để triển khai phù hợp với nhu cầu và nguồn lực. Cùng với đó, 100% thành phố xây dựng cơ sở dữ liệu đô thị dùng chung theo kế hoạch, từng bước hình thành cơ sở dữ liệu về quy hoạch, hạ tầng và không gian đô thị trên nền tảng hệ thống thông tin địa lý (GIS), phục vụ công tác quản lý và điều hành.
Một trong những định hướng trọng tâm là chuyển từ phương thức quản lý đô thị theo từng lĩnh vực, xử lý các vấn đề phát sinh sang quản trị dựa trên dữ liệu, có khả năng phân tích, dự báo và điều phối. Việc ứng dụng các công nghệ như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), mô hình thông tin công trình (BIM), mô hình thông tin đô thị (CIM) và bản sao số được khuyến khích triển khai theo nhu cầu thực tế, bảo đảm phù hợp với điều kiện và mức độ sẵn sàng của từng địa phương.
Định hướng cũng nhấn mạnh yêu cầu xây dựng, chuẩn hóa và kết nối dữ liệu đô thị, ưu tiên các lĩnh vực quy hoạch, đất đai, dân cư, xây dựng và hạ tầng. Dữ liệu cần được cập nhật thường xuyên, chia sẻ giữa các cơ quan theo quy định, hạn chế tình trạng phân tán, trùng lặp hoặc hình thành các hệ thống thiếu liên thông. Đây là cơ sở để nâng cao chất lượng quy hoạch, quản lý hạ tầng, cung cấp dịch vụ công và hỗ trợ các cơ quan chức năng đưa ra quyết định.
Để thực hiện các mục tiêu, Chính phủ xác định 09 nhóm nhiệm vụ, giải pháp, tập trung vào hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn và mô hình quản trị; phát triển dữ liệu, nền tảng số và hạ tầng thông minh; quản lý quy hoạch; phát triển dịch vụ, tiện ích đô thị; đổi mới hoạt động điều hành; thúc đẩy đổi mới sáng tạo, huy động nguồn lực; giám sát, đánh giá và phát triển nhân lực. Trong đó, các địa phương được yêu cầu lựa chọn những vấn đề đô thị cần ưu tiên giải quyết, xác định mục tiêu, nguồn dữ liệu, kinh phí và trách nhiệm tổ chức thực hiện, đồng thời tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp, viện nghiên cứu và cơ sở giáo dục.
Theo lộ trình, giai đoạn 2026-2027 tập trung hoàn thiện hướng dẫn, kiến trúc tham chiếu, bộ chỉ số đánh giá và rà soát các đề án, hệ thống đô thị thông minh hiện có. Giai đoạn 2028-2029 đẩy mạnh chuẩn hóa, kết nối, khai thác dữ liệu, triển khai và đánh giá các mô hình thí điểm để lựa chọn giải pháp phù hợp nhân rộng. Năm 2030, tổ chức đánh giá kết quả thực hiện, xác định mức độ trưởng thành của các đô thị và đề xuất nhiệm vụ cho giai đoạn tiếp theo.
Tầm nhìn đến năm 2035, Việt Nam hướng tới hình thành hệ sinh thái dữ liệu đô thị liên thông, an toàn, được khai thác hiệu quả; nâng cao khả năng dự báo, cảnh báo và ứng phó với các tình huống khẩn cấp. Qua đó, từng bước xây dựng các đô thị có chất lượng sống tốt hơn, hạ tầng đồng bộ, khả năng chống chịu cao và phát triển bền vững.