THÁI NGUYÊN

Việc ban hành Kiến trúc Nền tảng hợp đồng lao động điện tử không chỉ tạo cơ sở kỹ thuật và pháp lý cho quá trình triển khai hợp đồng lao động điện tử trên diện rộng mà còn hướng tới mục tiêu đổi mới phương thức quản lý lao động từ mô hình xử lý thủ công, phân tán sang mô hình quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu số, kết nối liên thông và ứng dụng công nghệ thông tin. Đây được xem là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về lao động, đồng thời tạo thuận lợi cho người lao động và người sử dụng lao động trong quá trình giao kết, thực hiện và quản lý hợp đồng lao động. Theo Kiến trúc được ban hành kèm theo Quyết định số 582/QĐ-BNV, Nền tảng hợp đồng lao động điện tử được xây dựng với mục tiêu hình thành một hệ thống tập trung, thống nhất, bảo đảm khả năng dùng chung dữ liệu, kết nối và tích hợp với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu và nền tảng số có liên quan. Thông qua đó, các cơ quan quản lý nhà nước có thể khai thác hiệu quả dữ liệu phục vụ công tác quản lý, thống kê, dự báo và hoạch định chính sách về lao động, việc làm.

Một trong những điểm nổi bật của Kiến trúc Nền tảng hợp đồng lao động điện tử là việc kết nối với hệ thống định danh và xác thực điện tử. Đây là nền tảng quan trọng nhằm xác thực chính xác danh tính của người lao động và người sử dụng lao động khi tham gia giao kết hợp đồng lao động điện tử. Thông qua việc kết nối với hệ thống định danh điện tử, nền tảng sẽ hỗ trợ xác định chính xác chủ thể tham gia giao kết hợp đồng, hạn chế các rủi ro liên quan đến giả mạo danh tính hoặc khai báo thông tin không chính xác. Đồng thời, hệ thống còn hỗ trợ cơ chế đăng nhập một lần (Single Sign-On - SSO), xác thực đa yếu tố và kiểm soát truy cập, góp phần nâng cao mức độ an toàn và bảo mật trong quá trình sử dụng.

Việc tích hợp với hệ thống định danh và xác thực điện tử cũng tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp khi thực hiện các giao dịch liên quan đến hợp đồng lao động điện tử, giảm bớt các thủ tục xác minh thủ công, rút ngắn thời gian xử lý và nâng cao tính minh bạch trong toàn bộ quy trình. Bên cạnh đó, Nền tảng hợp đồng lao động điện tử sẽ được tích hợp với cơ sở dữ liệu bảo hiểm xã hội nhằm hỗ trợ đối chiếu thông tin tham gia bảo hiểm xã hội của người lao động. Thông qua kết nối này, cơ quan quản lý nhà nước có thể thuận lợi hơn trong việc giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Việc liên thông dữ liệu giữa hợp đồng lao động điện tử và cơ sở dữ liệu bảo hiểm xã hội còn góp phần giảm tình trạng khai báo thiếu chính xác hoặc chậm cập nhật thông tin. Các dữ liệu liên quan đến quá trình tham gia bảo hiểm của người lao động có thể được đối chiếu, kiểm tra và xác thực nhanh chóng, giúp nâng cao hiệu quả quản lý cũng như hỗ trợ công tác thanh tra, kiểm tra khi cần thiết. Đối với người sử dụng lao động, nền tảng sẽ kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về doanh nghiệp và hộ đăng ký kinh doanh nhằm xác minh thông tin của doanh nghiệp, tổ chức hoặc hộ kinh doanh tham gia giao kết hợp đồng lao động điện tử. Đây là giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm tính xác thực của các chủ thể tham gia giao kết hợp đồng, hạn chế tình trạng sử dụng thông tin không chính xác hoặc giả mạo trong môi trường số. Thông qua việc kết nối và chia sẻ dữ liệu với các cơ sở dữ liệu quốc gia, hệ thống có thể tự động đối chiếu, xác minh thông tin về tình trạng hoạt động, tư cách pháp lý và các dữ liệu cơ bản của doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh. Điều này không chỉ giúp nâng cao độ tin cậy của hợp đồng lao động điện tử mà còn giảm đáng kể khối lượng giấy tờ và thủ tục hành chính cho các bên tham gia. Ngoài các cơ sở dữ liệu quốc gia, Nền tảng hợp đồng lao động điện tử còn được thiết kế để kết nối với các nhà cung cấp dịch vụ hợp đồng điện tử (eContract). Thông qua việc tích hợp này, người lao động và người sử dụng lao động có thể thực hiện giao kết hợp đồng lao động dưới hình thức điện tử, đồng thời bảo đảm việc chứng thực thông điệp dữ liệu theo quy định của pháp luật. Sự kết nối giữa nền tảng quản lý nhà nước với các nhà cung cấp dịch vụ eContract được kỳ vọng sẽ hình thành hệ sinh thái hợp đồng lao động điện tử đồng bộ, tạo thuận lợi cho việc triển khai trên thực tế, đồng thời bảo đảm tính pháp lý, khả năng lưu trữ, tra cứu và xác thực của các hợp đồng điện tử.

Một nội dung đáng chú ý khác là việc kết nối với Sàn Giao dịch việc làm quốc gia. Thông qua nền tảng này, các thông tin về cung - cầu lao động, tuyển dụng, giao kết và chấm dứt hợp đồng lao động có thể được cập nhật, đồng bộ và chia sẻ hiệu quả hơn giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người lao động. Việc liên thông dữ liệu với Sàn Giao dịch việc làm quốc gia không chỉ hỗ trợ công tác quản lý thị trường lao động mà còn tạo nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ phân tích, dự báo xu hướng việc làm, nhu cầu tuyển dụng và biến động lao động trong từng ngành nghề, lĩnh vực. Đây là cơ sở để các cơ quan quản lý xây dựng và điều chỉnh các chính sách lao động, việc làm phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội. Theo Kiến trúc được Bộ Nội vụ ban hành, phạm vi kết nối của Nền tảng hợp đồng lao động điện tử còn được mở rộng tới các hệ thống dữ liệu của Bộ Nội vụ, các bộ, ngành, địa phương và Trung tâm Dữ liệu Quốc gia. Việc kết nối liên thông này nhằm hình thành môi trường dữ liệu thống nhất, tạo điều kiện cho việc chia sẻ, khai thác và sử dụng hiệu quả các nguồn dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước.

Việc xây dựng nền tảng theo hướng mở, có khả năng tích hợp và mở rộng trong tương lai sẽ góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư, tránh tình trạng phát triển các hệ thống riêng lẻ, thiếu đồng bộ. Đồng thời, đây cũng là tiền đề quan trọng để thúc đẩy quá trình hình thành các dịch vụ số liên quan đến lao động, việc làm và an sinh xã hội trên môi trường số. Song song với yêu cầu về kết nối, chia sẻ dữ liệu, Kiến trúc Nền tảng hợp đồng lao động điện tử xác định rõ nguyên tắc bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu trong toàn bộ quá trình thiết kế, xây dựng, vận hành, kết nối và nâng cấp hệ thống. Đây là yêu cầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi nền tảng xử lý khối lượng lớn dữ liệu cá nhân của người lao động và dữ liệu hoạt động của doanh nghiệp. 

Có thể thấy, việc ban hành Kiến trúc Nền tảng hợp đồng lao động điện tử đánh dấu một bước tiến mới trong quá trình chuyển đổi số lĩnh vực lao động và việc làm. Khi được triển khai đồng bộ, nền tảng không chỉ tạo thuận lợi cho người lao động, doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước mà còn góp phần hình thành hệ sinh thái dữ liệu lao động hiện đại, minh bạch và liên thông. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, thúc đẩy phát triển thị trường lao động số và thực hiện các mục tiêu chuyển đổi số quốc gia trong giai đoạn mới.